Yurtdışında Çalışarak Öğrenim
Büyük Britanya İçişleri Bakanlığı Bürosu (Home Office), Ekim
1985'te yayınladığı tebliğ ile, İngiltere, İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda'da
Au Pair yerleştirmeleri üzerine bazı düzenlemeler getirmiştir. Büyük Britanya'da
kurulu bulunan 400'ü aşkın Au Pair acentasının uymak zorunda olduğu bu bağlayıcı
düzenlemeler, Büyük Britanya Krallığı hükümranlık sınırları içinde kimlerin au
pair olabileceğini, au pair kabul edecek ailelerin sahip olması gereken
nitelikleri, au pair'in çalışma saatleri ile verilecek harçlıkları
belirlemektedir.
Bu düzenlemelere göre, Büyük Britanya dahilinde İngiltere,
İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda'da au pair olmak isteyenlerin; 17-27 yaşları
arasında ve bekar olmaları ve aralarında Türkiye'nin de bulunduğu bir batı
Avrupa ülkesi vatandaşı olmaları gerekir.
Erkek adaylar, 1993 yılı sonunda çıkan yeni düzenlemeyle au pair
olarak kabul edilmeye başlanmıştır. Yasal anlamda bu iznin olmasına karşın,
ailelerin tercihi genelde bayan au pair edinmek üzerine olduğu için erkek
adayların au pair olarak yerleştirilmesi zor olmaktadır.
Türk adayların au pair olmaları için, İngiliz aileden alınmış
davet mektubunu Ankara ve İstanbul'daki İngiltere Büyükelçiliği veya
Konsolosluklarındaki yetkili vize görevlilerine ibraz etmeleri gerekir. Yeşil
pasaport sahipleri Ankara ve İstanbul'daki Konsolosluklara vize başvurusu
yapabilirken, normal pasaport sahipleri başvurularını sadece İstanbul
Konsolosluğuna yapabilirler.
Vize başvurusu esnasında, adayların iki adet vesikalık resim, en
az 6 ay geçerli pasaport, ailenin davet mektubu ve normal pasaport sahiplerinden
ortalama 35 pound karşılığı TL vize ücreti ibraz etmeleri gerekir. Bunların yanı
sıra adayların eğitim durumlarını gösterir diploma, çıkış belgesi ile, maddi
durumu gösterir banka hesap cüzdanları, ev-arsa tapu fotokopileri, eğer daha
önce veya halen bir dil kursuna devam edilmiş ise ilgili dil kursundan devam
edilen süreyi gösterir resmi bir yazı ile vize için yararlı bulunan diğer
evrakları da vize başvurusu esnasında ibraz etmeleri istenebilir.
Pek çok Türk au pair ajansının belirttiğinin aksine, vize
başvurusu esnasında bir Türk au pair ajansından alınacak belgenin vize başvusu
için bir yararı yoktur. Ajansların bu yönde yaptıkları açıklamalar, rekabetten
kaynaklanmaktadır.
Vizesi onaylanan adaya, İngiltere'de kalmayı planladığı süre
kadar (maksimum 2 yıl) vize verilir. İngiltere'de 6 aydan daha uzun süre kalacak
adayların İngiltere'ye varışlarını takiben ilk 7 gün içinde yerel bir polis
karakoluna gitmeleri ve yabancı oturum izni almaları gerekir. Bu esnada, adayın
karakoldaki görevlilere pasaportunu ibraz etmesi, 2 adet vesikalık fotoğraf
vermesi ve 35 pound tutarında onay ücreti ödemesi gerekir. Vizesi olan ve 6
aylık vize süresini uzatmak isteyen her aday, hiç bir güçlükle karşılaşmadan bu
isteğini gerçekleştirebilir. Ancak, Türk au pair'lerin İngiltere'de au pair
olarak kalabilecekleri maksimum süre 2 yıldır. Bu süre sonunda Türkiye'ye geri
dönmek durumundadırlar.
İngiltere'ye au pair vizesi alarak giden ancak bu esnada fikir
değiştirip au pair olmadan paralı dil kurslarına gitmek isteyen ve bu amaçla
vizesini değiştirmek isteyen adayların başvuruları İngiltere'de reddedilir ve bu
durumdaki adaylara İngiliz göçmenlik bürosu görevlilerince Türkiye'ye geri
dönüp, yeni ve farklı bir vize olan öğrenci vizesi için İngiliz
Konsolosluklarına başvurmaları istenir.
Sağlık Sigortası
İngiltere'de uygulanan Ulusal Sağlık Yasası, bu yasanın bir
gereği olarak normal sağlık ihtiyaçlarında İngiliz vatandaşlarına ve AT üyesi
ülke vatandaşlarına Ulusal Sağlık Sigortasından ücretsiz tedavi ve teşhis
olanağı sağlar. Ulusal Sağlık Sigortası'ndan Türk au pair'ler hiç bir kısıtlama
olmaksızın yararlanabilir.
İNGİLTERE'DE AU PAIR'LİK VE AU PAIR'LERE SAĞLANAN OLANAKLAR
İngilizce'nin dünya'da en popüler lisan olması, İngiltere'de au
pair olmak isteyenlerin sayısının diğer ülkelere nazaran çok fazla olmasına
neden olmaktadır. Her yıl yaklaşık 10.000 Avrupalı genç, İngiltere'de au pair
olmak üzere bu ülkeye gelmektedir. Bu sayı, diğer Avrupa ülkelerinde au pair
olan gençlerin sayılarının toplamının en az 4 katıdır. İngiltere'de kurulu olan
400 civarındaki au pair ajansı, ülkenin hemen her bölgesine yerleştirme
yapabilmektedir. Au Pair sayısının en fazla olduğu bölgeler, Sussex bölgesi,
Londra, Birmingham ve İskoçya'dır.
Genelde au pair ajansları, yerleştirme aşamasında şu yöntemi
izlerler: Au Pair edinmek isteyen ailelerin en çok tercih ettiği LOOT ve LADY
gazete ve dergilerine ilan vererek ailelere au pair verebileceklerini
duyururlar. Au Pair edinmek isteyen aileler, ajansı telefonla arar ve kendi
özelliklerini verir ve au pair adayında aradıkları özellikleri belirtir. Ajans,
bu özelliklere uygun olarak, doğrudan kendilerine başvurmuş olan veya İngiltere
dışındaki yabancı ajanslara başvurup bu ajanslar aracılığıyla dosyasını
edindikleri au pair'ler arasında özellikleri uygun olan au pair'i aileye önerir.
Gerektiğinde aileye, au pair'in dosyasındaki fotoğraf ve diğer evrakları
postalar. Aile edindiği bilgiler ışığında eğer au pair'i kabul ederse, au pair'e
bir davet mektubu yazar ve bu mektubu İngiliz ajansa gönderir. İngiliz ajans,
eğer au pair kendilerine direk başvurmuş ise, gerekli diğer evraklarla birlikte
bu mektubu au pair'in adresine postalar. Eğer au pair, kendi ülkesinden bir
ajans aracılığıyla başvurmuş ise, İngiliz ajans bu evrakları, au pair'in
başvurduğu yerel ajansa fakslar ve postalar.
İngiltere'ye, au pair olarak gitmek isteyen Türk adayların,
kendilerine ulaştırılan evraklarla birlikte vize için İngiltere konsolosluğuna
başvurmaları gerekir. Türk adayların başvurularını yaparken gerekli olan 2 adet
vesikalık resim, 6 ay geçerli pasaport, 35 pound civarındaki vize ücreti ile
birlikte gerekli mali durum ve kişisel yeterlilik belgelerini de yanında
bulundurmaları gerekir.
Au Pair adayları, İngiltere'ye geldiğinde karşılanmalarını
normalde aile yapar. Ancak, au pair kontratları ailenin au pair'i karşılama
zorunluluğunu içermediğinden, uygulamada çok sayıda ailenin karşılama yapmadığı
veya çeşitli nedenlerle karşılama yapamadığı görülür. Bunun çok sayıda nedeni
vardır: Au Pair, ailenin oturduğu yere uzak bir havaalanından ülkeye giriş
yapmış ise, doğal olarak ailenin au pair'i karşılaması çok güçtür. Bazen, au
pair ülkeye aile bireylerinin çalıştığı veya çeşitli nedenlerle acil işlerinin
bulunduğu bir zamanda ülkeye giriş yapmış da olabilir. Ailenin karşılamadığı
durumlarda, au pair adayının aileye ne şekilde ulaşabileceği ve ulaşım örnekleri
ile şeklini belirtme görevi aile ve acentaya aittir.
Karşılama servisi konusunda, ICEP Yurtdışı Eğitim'in uyguladığı
Au Pair in England programı bir istisna teşkil etmektedir. Bu programda, eğer
aile au pair'i karşılayamazsa, program görevlileri au pair'i karşılamakta ve
kalacağı aileye kadar eşlik etmektedirler.
İngiltere'de au pair'lere haftada yasal olarak en az 45 sterling
(pound) ödenmelidir. Ailenin verdiği harçlık, ailenin mali durumuna ve au pair
ile kurdukları iletişim seviyesine bağlı olarak değişir.
Au Pair adaylarında İngiltere'de au pair olmaları için genelde
iyi İngilizce bilgisi koşulu aranmaz. Çok az İngilizce bilen hatta hiç İngilizce
bilmeyenlerin de au pair oldukları görülmektedir. Ancak, iletişim
yetersizliğinden dolayı bu durumda olan adayların çok zorlanacakları ve ilk bir
kaç aylarının çok yorucu olacağı unutulmamalıdır. Ayrıca, bu durumda olan
adayları, aileler pek tercih etmediği için, adayların kendilerine önerilen
aileleri kabul etmek zorunda kalmaları ve kaldıkları ailenin sağladığı
koşulların iyi olmaması gibi durumlarda, adayın bir başka aile yanına geçmesi,
sahip oldukları İngilizce bilgisinin azlığından dolayı oldukça güçtür.
İngilizcesi iyi olmayan adaylara ya İngiltere'ye hiç gitmemesi ya da gitmeye
kesin kararlı iseler, yanlarında kalacakları ailenin koşullarının çok iyi
olmayacağını bilmeleri ve buna göre kaldıkları süre içinde İngilizcelerini
geliştirene kadar bu aileyi değiştirmelerinin zor olacağını unutmamaları tavsiye
edilir.
İngiltere'de au pair olanlar, İngiltere'ye varana kadar olan
ulaşım, pasaport, vize vb gibi harcamalardan kendileri sorumludur.
İNGİLTERE'DE AU PAIR'İN ÇALIŞMA SAATLERİ VE BOŞ ZAMANLARI
Büyük Britanya çalışma bakanlığı, Au Pair'lerin ülkedeki çalışma
koşullarını, Department of Employment (Çalışma Dairesi) bültenleriyle kesin
kurallara bağlamıştır. Bu kurallar, au pair'in günde 5 saat olmak üzere haftanın
5 günü en fazla 25 saat çalışabileceğini öngörür ve daha yoğun çalışma
saatlerini kabul etmez. Çalışma Dairesi'nin bu kuralını denetleme imkanı hemen
hemen yok gibidir. Çünkü, bir aile içinde kalan au pair'in ne kadar çalıştığını
hiç kimse bilemez. Üstelik aksi uygulamaların cezai yaptırımı da yoktur.
Bu nedenle, pratikte hiç bir aile bu kurala pek bağlı kalmaz.
Genelde au pair'e haftada 2-3 yarım gün ve 1-2 tam gün izin verilir. Ayrıca yine
pratikte her au pair'e genelde 3-4 akşam izin verilir. İzinli olduğunuz
zamanlarda, mümkün olduğunca yabancılarla pratik yapmanız ve ülkeyi, gelenek ve
göreneklerini tanıyacak aktivitelerden yararlanmanız tavsiye ederiz.
Dil Kursları
İngiltere'de iki yönlü dil kursuna devam edebilme seçeneğiniz
vardır. Birincisi, özel dil kursları; ikincisi devlet veya kilise destekli resmi
kurslar. Genelde au pair'ler ikinci seçeneği yani resmi kursları tercih ederler.
Resmi kurslar ya ücretsizdir ya da çok düşük ücretli olmaktadır. (Üç aylık kurs
ücreti yaklaşık 100-150 pound arası.) Dolayısıyla aileden alacağınız harçlık
sizin İngiltere'deki dil kursu masraflarınıza rahatlıkla yeter. Dil Kursu
konusunda au pair adaylarının esnek olmaları gerekir. Au Pair'ler çoğunlukla
haftada 4-6 saat arası gramere yönelik dil eğitimi alırlar. İngilizce
öğreniminde, İngilizce konuşulan bir ülkede yaşanıldığı için gramer eğitiminde
haftada alınan bu 4-6 saatlik eğitim yeterlidir. Önemli olan, kursta veya
çevrede edineceğiniz arkadaşlarınızla konuşma pratiğine ağırlık vermenizdir.
Cep Harçlığı-Hayat Pahalılığı
İngiltere'de au pair'lere ödenen cep harçlığı çoğunlukla 45-50
pound arasıdır. Kimi au pair'ler şanslarına göre haftada 60 veya çok daha üstü
cep harçlığı alabilir ancak bu kadar yüksek rakamı alan au pair'ler bütün
İngiltere'deki au pairler için genelleştirmeye neden olmamalıdır. Haftada alınan
45 - 50 pound arası cep harçlığı, İngiltere'de standart bir yaşam için
yeterlidir, ayda 1-2 defa sinema ve 1-2 defa pub ziyaretine, ulaşıma ve dil
okuluna yetebilir.
Burada, İngiltere'deki yaşam üzerine bazı örnekler vermek
istiyoruz: (Bir paket kısa Marlboro: 4.35 pound; Londra 1-4. zone haftalık
ulaşım kartı 24 pound; sinema 4.50 pound, kahve-çay 1.00 pound; sade hamburger 1
pound)
İngiltere'de Au Pair'lere Tavsiyeler
İngiltere'de kalışınız boyunca üzerinizde kimlik kartı bulundurma
zorunluluğunuz yoktur. Bu nedenle pasaportunuzu üzerinizde taşımayın ve evde
güvenli bir yerde saklayın.
İngiltere'ye ulaştığınızda hemen bir banka hesabı açtırın ve
bütün paranızı bankada tutun. Banka belli bir süre sonra otomatik para çekme
makinalarından (ATM) para çekebilmeniz için size bir kart , hatta kredi kartı ve
çek verecektir.
Üzerinizde 20 pound'dan fazla para bulundurmayın ve son derece
güvenilir olmasına rağmen yine de tedbir açısından özellikle Londra için
geceleri 24'den sonra sokakta tek başınıza kalmayın.
Gece 9-10'dan sonra meskun yerlere işleyen metrolara ve toplu
taşım araçlarına binmeyin.
Zor durumda kaldığınızda veya aile ile çok büyük sorunlar
çıktığında ve haklı olduğunuza inandığınızda polise başvurmaktan çekinmeyin.
İngiltere'de yasalar genelde yabancılardan ve özellikle bayanlardan yana olduğu
için size gerekli kolaylıklar gösterilecektir.
|
